De brede maatschappelijke beweging tegen eenzaamheid laat in 2025 duidelijke resultaten zien. In zijn laatste voortgangsrapportage over het actieprogramma Eén tegen Eenzaamheid laat staatssecretaris Pouw-Verweij zien wat er de afgelopen jaren is bereikt en hoe Nederland vanaf 2026 verdergaat.
Van een succesvolle Week tegen Eenzaamheid tot nieuwe samenwerkingen tussen bedrijven en maatschappelijke organisaties: de aanpak werkt, maar de urgentie blijft groot. Met bijna de helft van de volwassen Nederlanders die zich eenzaam voelt, is stilstaan geen optie en wordt vooruitkijken noodzakelijk.
Resultaten van het actieprogramma één tegen eenzaamheid
Het actieprogramma Eén tegen Eenzaamheid loopt eind 2025 af en kan terugkijken op tastbare resultaten. Voor het eerst in jaren lijkt het percentage mensen dat zich eenzaam voelt licht te dalen. Toch voelt nog altijd 46,2% van de volwassenen zich eenzaam. Dat cijfer onderstreept hoe hardnekkig het probleem is en hoe belangrijk blijvende inzet blijft.
De gevolgen van eenzaamheid zijn groot. Mensen kunnen te maken krijgen met psychische klachten zoals depressie en angst, maar ook met lichamelijke problemen. Volgens Pouw-Verweij raakt eenzaamheid iedereen: jong en oud, werkenden en niet-werkenden. Hij benadrukt dat niemand er alleen voor hoeft te staan en dat juist de gezamenlijke inzet van overheid, bedrijven en inwoners het verschil maakt.
Meer maatschappelijke bewustwording in 2025
Een belangrijk speerpunt van het actieprogramma is het vergroten van maatschappelijke bewustwording. De Week tegen Eenzaamheid speelde hierin opnieuw een centrale rol. De landelijke opening kreeg dit jaar extra betekenis door de aanwezigheid van Zijne Majesteit de Koning. Tijdens deze bijeenkomst kwamen ruim 800 deelnemers samen, waaronder maatschappelijke organisaties, bedrijven uit de Nationale Coalitie tegen Eenzaamheid, bestuurders, vrijwilligers, professionals en ervaringsdeskundigen.
Ook rondom de feestdagen was eenzaamheid nadrukkelijk zichtbaar op de agenda. Initiatieven zoals kerstdiners, ontmoetingsactiviteiten en kaartjesacties, onder andere van het Nationaal Ouderenfonds, lieten zien hoe kleine gebaren een groot verschil kunnen maken. Door deze acties groeit het besef dat eenzaamheid niet iets is van “de ander”, maar iets waar iedereen mee te maken kan krijgen.
De kracht van maatschappelijke initiatieven en bedrijven
Maatschappelijke organisaties en bedrijven spelen een steeds grotere rol in het voorkomen en verminderen van eenzaamheid. Binnen de Nationale Coalitie tegen Eenzaamheid werken zij samen aan concrete oplossingen. Een goed voorbeeld is de samenwerking tussen PostNL en Sociaal Werk Nederland. In vrijwel elke gemeente kunnen postbezorgers ‘niet-pluis’-signalen doorgeven wanneer zij zich zorgen maken over iemand. Sociaal werkers volgen deze signalen vervolgens op en zorgen voor passende ondersteuning.
Daarnaast bundelen bedrijven hun krachten met organisaties zoals de Luisterlijn en Kinderpostzegels. Deze samenwerkingen zorgen ervoor dat verschillende doelgroepen worden bereikt, van ouderen tot kinderen en jongeren. Het laat zien dat eenzaamheid niet alleen een zorg- of welzijnsvraagstuk is, maar een breed maatschappelijk thema.
Financiële steun voor lokale en landelijke projecten
Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en het Oranje Fonds hebben samen financieel bijgedragen aan ongeveer 65 maatschappelijke initiatieven. Deze projecten richten zich op het voorkomen, verminderen en verzachten van eenzaamheid in uiteenlopende vormen. Denk aan ontmoetingsplekken in de wijk, maatjesprojecten en innovatieve aanpakken voor specifieke doelgroepen.
Het programma voor maatschappelijke initiatieven wordt verlengd tot 1 april 2028. Bovendien wordt het totale programmabudget verhoogd tot €4.900.000. Hiermee krijgen succesvolle initiatieven de kans om door te groeien en kunnen nieuwe ideeën worden ontwikkeld en getest. Volgens Pouw-Verweij is dit essentieel om de beweging levend te houden en te blijven vernieuwen.
Onderwijs en jongeren meer in beeld
Eenzaamheid onder kinderen en jongeren krijgt steeds meer aandacht. In 2025 is een handreiking ontwikkeld voor professionals in het onderwijs. Deze helpt scholen om signalen van eenzaamheid te herkennen en om actief bij te dragen aan preventie en vermindering. Door al op jonge leeftijd aandacht te besteden aan sociale verbinding, kan veel leed op latere leeftijd worden voorkomen.
Scholen, jeugdzorg en welzijnsorganisaties werken hierbij steeds vaker samen. Die integrale aanpak past binnen de bredere visie van het actieprogramma: eenzaamheid vraagt om samenwerking over sectoren heen.
De vervolgaanpak vanaf 2026
Met het aflopen van het actieprogramma eind 2025 stopt de inzet tegen eenzaamheid niet. Vanaf 2026 kiest het kabinet voor een vervolg waarin bewustwording en actie centraal blijven staan. Er komt jaarlijks een publiekscampagne en de Week tegen Eenzaamheid blijft een vast moment op de agenda.
Daarnaast wordt de brede maatschappelijke beweging verder verdiept. Het doel is om te komen tot stabiele samenwerkingsverbanden tussen gemeenten, zorg en welzijn, onderwijs, werkgevers, sport en cultuur, ondernemers en inwonersinitiatieven. Door deze netwerken te versterken, kan sneller en effectiever worden ingespeeld op signalen van eenzaamheid.
Ook blijft onderzoek een belangrijke rol spelen. Lopend en nieuw wetenschappelijk onderzoek wordt actief gevolgd, zodat actuele inzichten direct kunnen worden vertaald naar beleid en praktijk. Zo blijft de aanpak niet alleen betrokken en menselijk, maar ook onderbouwd en effectief.
Met de resultaten van 2025 als stevige basis kijkt Nederland vooruit. De boodschap is duidelijk: eenzaamheid vraagt om blijvende aandacht, gezamenlijke verantwoordelijkheid en de overtuiging dat iedereen ertoe doet.
